Het geluid van Oasis Live 25

De aankondiging van de reünie-tour van Oasis werd met gejuich ontvangen. In no-time vlogen wereldwijd bijna anderhalf miljoen kaarten over de virtuele toonbank en dus waren de verwachtingen hooggespannen. Inmiddels weten we dat de verwachtingen helemaal worden waargemaakt, de broers Gallagher het nog altijd kunnen en het geluidsysteem sterk bijdraagt aan de fantastische belevenis van fans over de hele wereld. Dat laatste is te danken aan Britannia Row Productions (PA-systeem) en Urban Audio (control).

Het eerste live optreden van de rockband uit Manchester in zestien jaar was een van de meest gewenste concerten aller tijden; de broers Liam en Noel Gallagher vormden de soundtrack van de Britse arbeiderscultuur in de jaren '90 en '00 en veroverden tegelijkertijd een extreem trouwe schare fans over de hele wereld. Toen deze rock-'n-rollsterren van de arbeidersklasse in 2009 uit elkaar gingen en Liam en Noel elk hun eigen artistieke pad bewandelden, bleven fans altijd hopen op een verzoening.

Geluid tot leven
Zoals alle legendarische artiesten is Oasis erin geslaagd om generatiegrenzen te overstijgen en nog steeds even relevant te zijn voor fans die nog niet eens geboren waren toen de band uit elkaar ging, als voor de oorspronkelijke aanhang. Er werden direct 1,4 miljoen kaartjes verkocht voor de shows in het VK en Ierland, gevolgd door data in Noord- en Zuid-Amerika, Australië en Azië. Het opnieuw tot leven wekken van het live-geluid dat bij deze erfenis hoort, was geen eenvoudige opgave. Het plannen, ontwerpen, engineeren en mixen van het perfecte stadiongeluid vereiste naadloze samenwerking en een zorgvuldig opgezet L-Acoustics PA-systeem met een dubbele Yamaha-console-opstelling.

Twee FOH-engineers
In de FOH werken engineers Dan Lewis en Sam Parker in perfecte harmonie samen. Lewis, mede-eigenaar van Urban Audio, begon zijn Oasis-reis al in 2002 en nam zelfs de FOH-positie over tijdens hun laatste tour. Hij heeft ook Liam's Beady Eye en Noel's High Flying Birds gemixt. Hij vertelt: "Als een band van het formaat Oasis uit elkaar gaat, ontstaan er aparte touring-entiteiten. Die weer samenvoegen is altijd een interessante exercitie. Op deze tour hebben we beide kampen geïntegreerd en tijdens de planningsfase werd duidelijk dat, als de technologie en de ruimte het toelieten om Liam en Noel allebei op een plek te houden waar ze zich prettig voelen, het logisch was om de tour op deze manier aan te pakken, met ons tweeën in de FOH. Na al die jaren apart hebben ze ook loyaliteit aan hun eigen crews en ik bevind me in de gelukkige positie dat Noel mij vertrouwt om te doen wat nodig is."

"Dan doet dit al zo ontzettend lang. Hij weet precies wat Noel wil, maar er zijn weinig precedenten voor twee FOH-engineers", vult Sam Parker aan, die de laatste jaren Liam's solotours heeft gemixt.

"Ik ben er vooral om de zang te verzorgen; Dan levert een heel stabiel platform waarop ik hem een paar feeds kan geven. Ik stuur Liam's bewerkte zang en effectgroep naar hem door, maar Dan bepaalt het totale volumeniveau van de show en zorgt dat we overal aan de locatie-limieten voldoen." Het duo mixt op twee Yamaha Rivage PM5's uit de voorraad van Urban Audio. Dan Lewis vervolgt: "Het is echt fijn om nog een extra paar FOH-oren te hebben, en we hebben ook Callum Marinho, Noel's studio-engineer, die multitrack-opnames maakt en een broadcast-mix genereert voor socials. We willen alles zo simpel mogelijk houden, dus ik probeer al mijn effecten en processing zo te maken dat ze goed vertalen in een galmend stadion."

Allerbest
De band speelt alles honderd procent live en geeft de voorkeur aan een krachtige FOH-mix met totale sonische helderheid. "Ik hoor steeds mensen vragen: 'wat heb je met Liam's stem gedaan?'" lacht Parker. "Maar ik heb helemaal niets gedaan! Hij moet zelf met die stem komen aanzetten. Hij heeft gewoon zin om hier te zijn, hij voelt zich helemaal in zijn element en het is duidelijk dat hij zich op zijn gemak voelt op het podium. Daarom zingt hij op zijn allerbest en dat is wat mensen horen."

"Er is veel nagedacht over hoe de PA omgaat met wat er op het podium gebeurt", legt hij verder uit. "Liam houdt niet van te veel laag op het podium en we hebben ons best gedaan om dat laagfrequent weg te sturen van zijn positie en te voorkomen dat het podium overspoeld wordt."

Sterrencast
Omdat voor de tour het control package wereldwijd wordt verscheept, pleitte Production Manager Tony Gittins ervoor dat de enorme hoeveelheid benodigde PA wereldwijd door Britannia Row / Clair Global geleverd zou worden, vanwege de praktische haalbaarheid. "Voor mij was dat een hele makkelijke beslissing, vanwege mijn langdurige relatie met Britannia Row", geeft Dan Lewis aan. "Ik ken Account Executive Dave Compton en Josh Lloyd, die de PA heeft ontworpen, al heel lang. Sam gebruikte L-Acoustics-producten op Liam's laatste solotour met Skan PA, dus alles viel vrij snel op zijn plek toen bleek dat Britannia Row voor het K1/K2-systeem zou zorgen. Werken met een team dat we al zo lang kennen en waarvan we de mening over alles vertrouwen inclusief wie ze meenemen op tour maakt alles een stuk makkelijker. Ik had nog nooit met onze Systems Engineer Ben Webb gewerkt, maar hij doet het fantastisch. We hebben hier een absolute sterrencast. Dat bleek duidelijk tijdens de load-ins: geen paniek, geen geschreeuw, geen geren. Alles cool, kalm en beheerst. Dat is een van de redenen om voor Britannia Row te kiezen; je weet dat je die sfeer krijgt."

Volwassen geworden
Britannia Row's huis-system designer Josh Lloyd is ook geen onbekende met Oasis-tourgeluid; hij was voor de split hun Monitor Tech. Hij merkt op hoe de industrie is gegroeid sinds de jonge jaren van de band: "Persoonlijk is het geweldig om weer bij Oasis betrokken te zijn. Twintig jaar geleden waren we al heel tevreden met wat we op hun tours bereikten, maar als industrie weten we nu zoveel meer. Audiotechnologie is echt volwassen geworden en wat we nu kunnen ontwerpen is een enorme sprong voorwaarts. Oasis is een pure rock-'n-rollband. Ze spelen organisch, met puur talent en echte instrumenten. Pas toen we bij het eerste optreden in Cardiff de PA hadden opgehangen, wisten we echt dat ons ontwerp geslaagd was. Het kunnen modelleren van alles in SoundVision, de modellingsoftware van L-Acoustics, is een enorm voordeel, maar in de praktijk weet je pas hoe een systeem presteert met het weer, de akoestiek van de zaal of de interactie in die ruimte op de dag zelf."

Ontwerp
"Dan en Sam hebben een heel goed begrip van wat de band wil en het is altijd prettig om met FOH-engineers te werken die een duidelijke richting hebben qua wat ze uit de PA nodig hebben", gaat Lloyd verder. "Waar mogelijk hebben we ring delays geplaatst. Er lag veel nadruk op dat het audioteam de speakers kon plaatsen waar nodig. En het optimaliseren van het showontwerp rond het tourgeluid was erg belangrijk. Oasis is een audioband, daar komen mensen voor. Ik denk dat mensen soms vergeten wat echte rock-'n-roll eigenlijk is, maar Oasis geeft een live rock-optreden een bepaalde opwindende energie." Het ontwerp van Lloyd, in samenspraak met Dan Lewis gemaakt, bestaat uit K1 main hangs met K1 side- en delay hangs, mede gekozen vanwege het SPL van de speaker, dat uitstekend geschikt is voor grote stadions.

Lloyd: "We hebben veel K1SB's bovenop de main- en side K1-hangs om de lijnlengte te verlengen en laagfrequent patroonbeheer te krijgen. We hebben K1SB's naast de main arrays gevlogen. Het ontwerp stelt ons in staat om het laag goed te sturen en geeft ons de gerichtheid die we willen voor zowel Liam als Noel. Liam wil een beetje laag van de PA horen, Noel wil juist helemaal geen laag, dus daar is veel moeite in gestoken: Liam krijgt precies de juiste hoeveelheid energie terug van de PA, terwijl we een 'pocket' hebben gecreëerd zodat Noel op zijn positie niets hoort."

Hij voegt toe: "We hebben enorme impact vooraan voor de fans en kunnen tegelijkertijd de band blij houden op het podium. We hebben KS28's op de grond in een grote sub arc / cardioïde sub arc (zowel fysiek als elektronisch gebogen), en diverse K2-boxen voor rear hangs en downfills in de main- en side hangs, K3 als frontfills en A15 als outfills."

Gigantisch geluid
Het systeem wordt aangestuurd en gevoed door L-Acoustics LA12X-versterkers met dubbele redundante Milan-audio transport door het hele systeem. Lloyd: "Het werkt heel goed om twee FOH-engineers te hebben, zeker bij de drukke passages in hun nummers. Twee engineers betekent ook twee meningen om ideeën tegenaan te houden. En het resultaat spreekt voor zich." Ook de critici zijn lovend; de muziekpers is zich zeer bewust van hoe goed Oasis' rentree klinkt. Billboard schreef: "Met het dak dicht in het Principality Stadium was het geluid gigantisch; elke centimeter van dit stadion met 74.500 plaatsen werd volledig gevuld. De honger van het publiek naar een massaal meezingmoment was enorm en creëerde een totale muur van geluid", terwijl Clash Magazine verklaarde: "Dit is vermoedelijk het beste dat Oasis ooit heeft geklonken."

Manchester
De tour speelt in allerlei soorten venues: indoor, outdoor, stadions en festivals, maar alle ogen waren gericht op Manchester toen Oasis thuiskwam in Heaton Park, een groene locatie in een woonwijk met nu een 5 dB lagere geluidsgrens dan de vorige keer dat ze daar speelden. "De eerste avond in Heaton Park maakte me het meest nerveus", bekent Dan Lewis. "Het hangt vooral af van het systeemontwerp en hoe je het ophangt, maar ik vind dat de K1-speaker perfect bij het genre past. Met alle hype rond deze shows konden we niet voorzichtig beginnen; we moesten vol gas geven, en het PA-ontwerp blijkt in elke venue en onder alle omstandigheden spectaculair te zijn."

Hij legt verder uit hoe het cruciale PA-ontwerp in Heaton Park werd aangepast vanwege de uitgebreide videowalls voor dit enorme openluchtconcert: "We passen het PA-ontwerp aan per venue. Op het podium was een belangrijk aspect om een egale SPL-dekking over het hele publiek te krijgen en de tonale balans van het systeem overal te behouden. Bij elk systeemontwerp is het belangrijk dat iedereen die betaald heeft om een band te zien de muziek ook echt kan horen. Als Dan het volume net boven het publiek uit tilt want ze zingen loeihard mee werkt het overal op het terrein."

Extra grote uitdaging
Systems Engineer Ben Webb, die het systeem dagelijks bedient: "Een uitdaging was om het off-site geluid binnen de nieuwe limieten te houden in Heaton Park. Ik heb een LiDAR-scan van het terrein laten maken en de posities van de delay-torens daarop afgestemd, zodat we het hele publieksgebied dekten. Dan en Sam zijn erg goed in wat ze doen en ik weet wat ze van de PA nodig hebben, maar consistentie behouden, zeker met een off-centre FOH-positie in Heaton Park, was een extra grote uitdaging. Maar dankzij Josh's ontwerp hoor je alles perfect boven het publiek uit en is het off-site geluid briljant onder controle."

Geluid van het jaar
Het Oasis-kamp is altijd een band van broers geweest, op en naast het podium. Toen de tekst van 'Acquiesce' uit 1995 over het uitgestrekte stadspark schalde, op nog geen paar kilometer van waar Oasis dertig jaar geleden werd opgericht, waren die dertig jaar in een oogwenk voorbij. De tekst lijkt echter meer dan ooit van toepassing: "Because we need each other / We believe in one another / And I know we're going to uncover / What's sleeping in our soul." Oasis is terug, en met de sonische expertise van Britannia Row en Urban Audio is Live 25 niet alleen het geluid van het jaar, maar tegelijkertijd dé ultieme generatiebepalende én generatie-overstijgende concerttour.